2020 hod prynios nam mnostva niečakanaściaŭ. Nie budzie pierabolšańniem skazać, što asablivy šok ciapier pieražyvaje śfiera adukacyi. Dziaržaŭnyja škoły, pryvatnyja kursy i cełyja ŭniviersitety pryznajuć svaju niepadrychtavanaść pierad vyklikami dystancyjnaj adukacyi. Prablemy, na jakija dziesiacihodździami zapluščvali vočy, uspłyli na pavierchniu ź pieršych sprobaŭ prystasavacca da novaj realnaści.

Najlepšyja ŭniviersitety śvietu vykłali ŭ adkryty dostup sotni kursaŭ. Toj, chto adkryŭ ich dla siabie, napeŭna, byŭ uzrušany, jak šmat čamu možna navučycca siońnia, nie vychodziačy z domu. Źmieny, jakija adbyvajucca prosta zaraz u sistemie vyšejšaj adukacyi, nadzvyčaj cikavyja.

U značnaj častki talenavitych abituryjentaŭ niama šyrokich mahčymaściaŭ atrymać sapraŭdy dobruju adukacyju za adekvatnyja hrošy. Jany siadziać pa-staromu ŭ patokavaj aŭdytoryi i kanśpiektujuć słovy lektara, niahledziačy na toje, što nieabchodnaść u vykładčyku jak retranślatary viedaŭ źnikaje.

U bolšaści maładych ludziej jość vybar: płacić nievymierna vysokuju canu za jakasnuju adukacyju abo dastupnuju canu za sumniŭnuju jakaść. Ci ŭvohule nie atrymlivać vyšejšuju adukacyju i nie vykarystoŭvać dobry šaniec padniacca pa sacyjalnaj leśvicy. Mienavita tamu siońnia tak šmat uvahi nadajecca pošuku alternatyvy sučasnaj sistemie adukacyi.

Jakoj pavinna być adukacyja siońnia, kab abituryjent stvaryŭ sabie pracu zaŭtra? Ci možna atrymać dobruju adukacyju, kali finansy abmiežavanyja? Adukacyja anłajn — panaceja? Hetyja pytańni my razhledzim u śpiecyjalnym materyjale, padrychtavanym razam ź Jeŭrapiejskim humanitarnym univiersitetam u Vilni.

Pierasochły ručaj patokavych lekcyj

U hetym hodzie Jeŭrapiejski humanitarny ŭniviersitet upieršyniu pravodzić pryjomnuju kampaniju całkam anłajn. Anłajn možna zdać ekzamieny, padać zajaŭku i navat padać dakumienty na pryznańnie jakaści raniej atrymanaj adukacyi.

EHU razhladaje dystancyjnuju adukacyju na asnovie novych technałohij u jakaści alternatyvy tradycyjnaj adukacyi ŭžo daŭno. Bolšaść razmoŭ u styli pro et contra zvodzilisia da adnahałosnaha mierkavańnia: dystancyjnaja adukacyja našmat tańniejšaja, a značyć bolš dastupnaja. Jana dazvalaje i vučycca, i pracavać abo atrymlivać dźvie adukacyi adnačasova. Akramia taho, možna samastojna rehulavać hrafik i nahruzku. Zdavałasia b, idealnaja karcina dla maładoha abituryjenta, jaki nie pa čutkach viedaje pra fryłans.

Tym nie mienš dystancyjnaja adukacyja pryžyvajecca ŭ našych krajach niaprosta. Pa-pieršaje, mnohija pracadaŭcy da hetaha času nie daviarajuć dypłomam i siertyfikatam, atrymanym padčas anłajn-navučańnia. Heta stereatyp, i patrebny čas i mnostva paśpiachovych prykładaŭ, kab jaho razburyć. Šmatlikija intervju z vypusknikami EHU pakazvajuć, što vypuskniki dystancyjnaha bakałaŭryjatu nie mienš paśpiachovyja i zapatrabavanyja, čym vypuskniki vočnaha. U rešcie rešt usio zaležyć ad lubovi da svajoj spravy, indyvidualnych jakaściaŭ i praktyki.

Pa-druhoje, anłajn-adukacyja ŭsio jašče nie stała paŭnavartasnaj alternatyvaj tradycyjnamu navučańniu va ŭniviersiteckaj aŭdytoryi. Sprava ŭ tym, što navučańnie va ŭniviersitecie — heta nie stolki vyvučeńnie kursaŭ i zdača ekzamienaŭ, kolki sumiesnaje pražyvańnie ŭnikalnaha dośviedu i samafarmavańnie dziakujučy hetamu dośviedu. Pieražyvajučy jaho ruka ab ruku ź ludźmi, jakija padzialajuć ahulnyja mety i krynicy natchnieńnia, my vučymsia ŭ tym samym hiehieleŭskim sensie Bildung. Hety termin možna było b pieravieści jak «adukacyja», ale jon bližejšy da paniaćciaŭ «farmiravańnie», «raźvićcio», «kultura». Adukacyja, pa Hiehielu, adbyvajecca nie praź pieradaču infarmacyi, a naradžajecca praz dośvied, kanflikt, aktualizacyju indyvidualnaści.

Znosiny, abmien, paraŭnańnie, kankurencyja, pošuk, pabudova i razryŭ uzajemaadnosin — heta asnova studenckaha asiarodździa. Pražyvajučy ŭ joj unikalny žyćciovy dośvied, małady čałaviek znachodzić svaju indyvidualnaść.

Usio heta jašče nie moža być kampiensavana z dapamohaj navučańnia anłajn. Tym nie mienš u EHU ŭsio čaściej praktykujucca roznyja formy pazaaŭdytornaj adukacyi: vyjaznyja škoły, zaniatki ŭ muziejach, archivach i ŭ ofisach jurydyčnych kampanij, pakaz finalnych prajektaŭ na scenie teatra, u formie pierformansu, vystavy, instalacyi.

«My sprabujem vynieści dasiahnieńni studentaŭ za ścieny ŭniviersiteta, razumiejučy, što tolki tam jany zdabuduć sapraŭdnaje žyćcio i kaštoŭnaść. Heta vychodzić marudna, ale vyniki radujuć. Jany dapamahajuć studentam dystancyjnaj formy akunucca ŭ žyvoje studenckaje žyćcio, a studentam vočnaj formy pačać jak maha raniej budavać suviazi pamiž navučalnaj teoryjaj i žyćciovaj praktykaj».

Ci daje anłajn-adukacyja praktyčnyja ŭmieńni?

Anłajn-kursy — heta dobry sposab atrymać novyja viedy. Tym nie mienš, jak student anłajn-kursa moža pasprabavać svaje viedy na praktycy? Naprykład, prahramist lohka spravicca anłajn. Ale što rabić u śfiery humanitarnych i sacyjalnych navuk, u centry jakich staić uzajemadziejańnie pamiž ludźmi? Heta prablema dla mnohich śpiecyjalnaściaŭ.

EHU imkniecca ŭkaraniać usio bolš praktyčna aryjentavanych kursaŭ u navučalnyja płany prahram i sfakusavać studentaŭ na prajektnym navučańni. Kali za čas vučoby studenty zmohuć pryvyknuć, što kožnaje ich navučalnaje zadańnie pavinna być zavieršanym prajektam sa svaim tajminham, asablivaściami kamandnaj pracy, a časam finansavańniem i prasoŭvańniem, to, vyjšaŭšy za paroh univiersiteta, vypusknikam nie składzie ciažkaści zrabić toje ž samaje na pracoŭnym miescy.

Što treba, kab zrabić vučobu maksimalna padobnaj da realnaj pracy?

U kožnaj z navučalnych prahram EHU jość svaje asablivaści praktyki. Tak, u studentaŭ prahramy «Miedyja i kamunikacyi» ŭ rasparadžeńni jość cełaja miedyjałabaratoryja ŭ budynku Litoŭskaha radyjo i telebačańnia, abstalavanaja pa apošnim słovie techniki. Tut i zialony pakoj dla zdymak błohaŭ i karotkamietražak, i radyjorubka dla zapisu padkastaŭ.

Dla budučych dyzajnieraŭ jość nie tolki ŭsie novyja prahramy, fota- i videaabstalavańnie, ale i rehularnyja majstar-kłasy ad praktykujučych śpiecyjalistaŭ, naprykład, pa animacyi.

Studenty prahramy «Jeŭrapiejskaja spadčyna» rehularna ŭdzielničajuć u palavych škołach u tych haradach, jakija paŭpłyvali na farmiravańnie jeŭrapiejskaj intelektualnaj tradycyi. Akramia prachodžańnia asnoŭnych pradmietaŭ pa śpiecyjalnaści, na kožnym kursie studenty pracujuć nad indyvidualnym prajektam, pryśviečanym asnoŭnym haradam palavoj škoły: Vilni, Sankt-Pieciarburhu, Fłarencyi i Afinam.

Studenty prahramy «Suśvietnaja palityka i ekanomika» atrymlivajuć adukacyju adrazu ŭ dvuch univiersitetach Litvy — u EHU ŭ Vilni i va Univiersitecie Vitaŭta Vialikaha ŭ Koŭnie. Navučańnie palityčnym i ekanamičnym dyscyplinam idzie tam na anhlijskaj movie, popleč ź litoŭskimi kalehami i studentami ź inšych krain, što dazvalaje pryvyknuć da multykulturnaha asiarodździa i ŭžo padčas vučoby vybudavać mižnarodnyja suviazi. Paśla zakančeńnia 4 kursa jany atrymlivajuć adrazu dva dypłomy.

Jurystam treba budzie vučycca ŭ EHU na hod daŭžej: 5 hadoŭ vočna i 6 hadoŭ zavočna. Zatoje pa zakančeńni vučoby im prysvojvajecca adrazu mahistarskaja, a nie bakałaŭrskaja stupień. Za hety čas jany prachodziać šlach ad vyvučeńnia hramadzianskaha, kryminalnaha, pracoŭnaha prava ES da praktyki jurydyčnych navykaŭ i sudovaj pramovy na mižnarodnych spabornictvach. Jak i ŭsie studenty, jany prachodziać pracoŭnuju i daśledčuju praktyku na starejšych kursach.

Adukacyja na praciahu ŭsiaho žyćcia, «pad zadaču», u inavacyjnych farmatach nie tolki budaražyć rozum pierśpiektyvami, «ale i strašyć i pracadaŭcaŭ, i vykładčykaŭ, i abituryjentaŭ, i baćkoŭ. Pačućcio ahulnaj narastajučaj niavyznačanaści niepaźbiežna viartaje nas da ahulnych humanistyčnych kaštoŭnaściaŭ. Pra toje, što žyćcio čałavieka — heta asnova, ź jakoj my ŭsie zychodzim. Pra toje, jak niešta stvarać i nieści adkaznaść za heta.

Nam budzie ŭsio bolš važnaja ekałohija ŭzajemaadnosin, a tradycyjnaja forma adukacyi hetaha nie zabiaśpiečvaje: u joj niama asoby — jość standart. Ale śviet vielmi rozny, i čym bolš u nas razumieńnia i dośviedu, čym šyrejšy naš pohlad, tym bolš adkryvajecca mahčymaściaŭ da stvareńnia novaha.

Клас
0
Панылы сорам
0
Ха-ха
0
Ого
0
Сумна
0
Абуральна
0